(Photo by 305pics/Getty Images/ Ideal Image)
Οι κηλίδες στην επιδερμίδα είναι μία από τις πιο συχνές ανησυχίες στη δερμοκαλλυντική, ιδιαίτερα μετά την ηλικία των 30 ετών, εξαιτίας της αθροιστικής έκθεσης στον ήλιο με την πάροδο των χρόνων. Όπως αποκαλύπτουν οι Marta Barrero και Elena Ramos, φαρμακοποιοί, ειδικοί στη δερμοκαλλυντική και διευθύντριες του The Secret Lab, "μία από τις πιο συχνές ερωτήσεις σχετικά με τις κηλίδες είναι: "Πότε πρέπει να ανησυχήσουμε για την εμφάνισή τους;"". Ωστόσο, δεν είναι όλες οι κηλίδες ίδιες, δεν έχουν την ίδια προέλευση και δεν απαιτούν τον ίδιο βαθμό ανησυχίας, καθώς μπορεί να αποτελούν είτε καθαρά αισθητικό θέμα είτε ζήτημα υγείας.
Υπάρχουν διάφοροι τύποι κηλίδων. Οι πιο συνηθισμένοι είναι:
Ηλιακές φακές (solar lentigos): Δημιουργούνται σταδιακά με τα χρόνια και συνήθως εμφανίζονται μετά το καλοκαίρι. "Αποτελούν το αποτέλεσμα της συσσωρευμένης ηλιακής βλάβης χρόνο με τον χρόνο, όταν δεν υπάρχει επαρκής αντηλιακή προστασία", εξηγεί η Marta Barrero. Από τη μία, "η επιδερμίδα έχει μνήμη" και θα μπορούσαμε να πούμε ότι "συγχωρεί αλλά δεν ξεχνά". Από την άλλη, "με την ηλικία εμφανίζονται οι φυσιολογικές βιολογικές δυσλειτουργίες της γήρανσης, με αποτέλεσμα τα μελανοκύτταρα να απορρυθμίζονται και να παράγουν ανεξέλεγκτα μελανίνη", προσθέτει. Το φαινόμενο αυτό είναι γνωστό ως φωτογήρανση.
Μεταφλεγμονώδης υπερμελάγχρωση: Αυτές οι κηλίδες εμφανίζονται συνήθως μετά από έξαρση ακμής. "Οφείλονται αφενός στην υπερβολική παραγωγή μελανίνης ως αντίδραση στα σπυράκια της ακμής και αφετέρου στη βλάβη που προκαλεί ο ήλιος. Δηλαδή, αν υπάρχει ένα σπυράκι, εκτεθεί στον ήλιο χωρίς προστασία, τότε το σημάδι σχεδόν αναπόφευκτα θα σκουρύνει κατά τη διαδικασία επούλωσης", εξηγεί η Elena Ramos.
Μέλασμα: Πρόκειται για κηλίδες με γενετικό και ορμονικό υπόβαθρο, οι οποίες ενεργοποιούνται ή επιδεινώνονται από τη ζέστη και την ηλιακή ακτινοβολία. "Εμφανίζονται ως πιο διάχυτες, ακανόνιστες και εκτεταμένες δυσχρωμίες στο άνω χείλος, στα μάγουλα και στο μέτωπο. Συνδέονται με τις ορμονικές αλλαγές της εγκυμοσύνης και της εμμηνόπαυσης (οιστρογόνα και προγεστερόνη), αλλά και με τη λήψη αντισυλληπτικών ή ορισμένων φωτοευαισθητοποιών φαρμάκων", εξηγεί η Elena Ramos.
Πότε πρέπει να ανησυχήσετε για τις κηλίδες
Είναι αυτονόητο ότι κάθε νέα κηλίδα πρέπει να αξιολογείται από δερματολόγο. "Ο δερματολόγος είναι ο ειδικός για το δέρμα. Στα εξειδικευμένα κέντρα αισθητικής είμαστε εκπαιδευμένοι να αντιμετωπίζουμε τις υπερμελαγχρώσεις, όμως όταν η εικόνα δεν είναι ξεκάθαρη ή παρατηρούμε ύποπτα χαρακτηριστικά, είναι υποχρέωσή μας να παραπέμπουμε άμεσα στον γιατρό", επισημαίνουν οι ειδικοί.
Ο βασικός κανόνας είναι να παρακολουθείτε κάθε αλλαγή, όπως ακριβώς κάνετε και με τις ελιές. "Πρέπει να ανησυχήσουμε όταν αλλάζει το χρώμα μιας κηλίδας, όταν τα όριά της γίνονται ακανόνιστα, όταν μεγαλώνει ή όταν αποκτά ανάγλυφη υφή ή αρχίζει να προκαλεί φαγούρα", συμβουλεύει η φαρμακοποιός Marta Barrero.
Ο δερματολογικός κανόνας ABCDE αποτελεί έναν εύκολο τρόπο για να θυμάστε τα προειδοποιητικά σημάδια: ασυμμετρία, ακανόνιστα όρια, ανομοιόμορφο χρώμα, διάμετρος μεγαλύτερη από 6 χιλιοστά και εξέλιξη. Με άλλα λόγια, αν μία κηλίδα διαφέρει από τις υπόλοιπες, μεγαλώνει, αλλάζει ή αρχίζει να συμπεριφέρεται διαφορετικά, είναι ώρα να κλείσετε ραντεβού με δερματολόγο.
Για να τις ξεχωρίζουμε:
Μέλασμα: "Από αισθητικής πλευράς, το μέλασμα είναι αυτό που προκαλεί τις περισσότερες δυσκολίες, επειδή εμφανίζεται σε ιδιαίτερα εμφανή σημεία του προσώπου, όπως το άνω χείλος ή το μέτωπο, και είναι δύσκολο να αντιμετωπιστεί", αναφέρει η Elena Ramos. Η θεραπεία του είναι απαιτητική, καθώς επηρεάζεται από τις ορμόνες και παρουσιάζει ιδιαίτερη ευαισθησία στον ήλιο. "Η θεραπεία πρέπει να συνεχίζεται όλο τον χρόνο. Και παρότι μπορεί να επιτευχθεί πλήρης αποχρωματισμός, υπάρχει πάντα η πιθανότητα να επανεμφανιστεί", προειδοποιεί ο δερματολόγος Vicente Alonso, μέλος της AEDV και συντονιστής της GEDET.
Ηλιακές φακές και μεταφλεγμονώδης υπερμελάγχρωση: Από πλευράς υγείας, σύμφωνα με τους ειδικούς, οι κηλίδες που σχετίζονται με τη χρόνια ηλιακή έκθεση προκαλούν μεγαλύτερη ανησυχία. Γιατί; "Η συσσωρευμένη ηλιακή ακτινοβολία επί δεκαετίες αυξάνει την πιθανότητα εμφάνισης γενετικών μεταλλάξεων", εξηγεί η Ramos. Αν και μία ηλιακή φακή είναι συνήθως καλοήθης, η χρόνια ηλιακή βλάβη μπορεί να αλλοιώσει το κυτταρικό DNA και να αυξήσει μακροπρόθεσμα τον κίνδυνο εμφάνισης καρκίνου του δέρματος.
Πώς γίνεται η σωστή διάγνωση
Οι δερματολόγοι διαθέτουν μεγάλη εμπειρία στη μακροσκοπική αξιολόγηση των δερματικών βλαβών και βασικό τους εργαλείο είναι το δερματοσκόπιο, με το οποίο εξετάζουν ύποπτες κηλίδες. Αν υπάρχει προδιάθεση ή μεγάλος αριθμός σπίλων, συνιστάται η ψηφιακή δερματοσκόπηση. Πρόκειται για μία εξέταση που χρησιμοποιεί φακούς υψηλής μεγέθυνσης και πολωμένο φως για τη χαρτογράφηση των σπίλων και την έγκαιρη ανίχνευση πιθανών αλλοιώσεων.
Με την πλήρη φωτογραφική χαρτογράφηση ολόκληρου του σώματος, ο δερματολόγος μπορεί να συγκρίνει κάθε βλάβη με απόλυτη ακρίβεια από χρόνο σε χρόνο.
Ποια προληπτικά μέτρα πρέπει να λαμβάνετε
Η βασική συνήθεια όταν μιλάμε για κηλίδες είναι η καθημερινή χρήση αντηλιακού ευρέος φάσματος, που προστατεύει από την UVA, την UVB, την υπέρυθρη και την ορατή ακτινοβολία.
Παράλληλα, ιδιαίτερα σημαντική είναι η χρήση καλλυντικών με αντιοξειδωτικά και δραστικά συστατικά που έχει αποδειχθεί ότι συμβάλλουν στην πρόληψη της φωτογήρανσης, όπως:
Βιταμίνη C
Είναι το αντιοξειδωτικό με τη μεγαλύτερη αναγνώριση. "Αναστέλλει τη σύνθεση της μελανίνης, συμβάλλοντας στην πρόληψη των κηλίδων, ενώ ταυτόχρονα χαρίζει φωτεινότητα και ομοιομορφία στον τόνο της επιδερμίδας", εξηγεί η Marta Barrero.

Biolumin-C Heat Aging Protector SPF50 της Dermalogica. Αντηλιακό ευρέος φάσματος με προστασία από UVA και UVB, εμπλουτισμένο με σταθεροποιημένη βιταμίνη C, βιταμίνη Ε και ενυδατικά συστατικά.

White C Serum Spray της La Colline. Περιέχει αντιοξειδωτική βιταμίνη C, βιταμίνη Β5 για ενυδάτωση και ελαστικότητα, καθώς και το σύμπλεγμα Lux-Factor της La Colline, που στοχεύει στη διόρθωση των δυσχρωμιών.
Νιασιναμίδη
Πρόκειται για ένα πολυλειτουργικό δραστικό συστατικό. "Όσον αφορά τις κηλίδες, βοηθά στην καταπράυνση της επιδερμίδας, ενισχύει τον επιδερμιδικό φραγμό ώστε να περιορίζεται η φλεγμονή και εμποδίζει τη μεταφορά της μελανίνης στα επιφανειακά κύτταρα", εξηγεί η Elena Ramos.

Paula's Choice 10% Niacinamide Booster. Με 10% νιασιναμίδη και ακετυλογλυκοζαμίνη, μειώνει τις κηλίδες, βελτιώνει την υφή της επιδερμίδας και περιορίζει την εμφάνιση των πόρων.

Mela B3 La Roche-Posay. Συνδυάζει Melasyl και 10% νιασιναμίδη για πιο ομοιόμορφο τόνο, ενυδάτωση και μείωση των σκούρων κηλίδων.
Τρανεξαμικό οξύ
"Δρα στον αγγειακό και φλεγμονώδη μηχανισμό της υπερμελάγχρωσης, αναστέλλοντας την τυροσινάση και περιορίζοντας την παραγωγή χρωστικής από τη ρίζα του προβλήματος", εξηγεί η Marta Barrero.

ISDIN Isdinceutics Melaclear. Ορός κατά των δυσχρωμιών με τρανεξαμικό οξύ, νιασιναμίδη και σαλικυλικό οξύ.

Neoretin Discrom Control της Cantabria Labs. Συμπυκνωμένος αποχρωματιστικός ορός που μειώνει τις κηλίδες και τις υπερμελαγχρώσεις.
Άλφα-υδροξυοξέα (AHAs)
Τα πιο γνωστά είναι το γλυκολικό και το γαλακτικό οξύ. "Προσφέρουν χημική απολέπιση, ανανεώνουν τις επιφανειακές στιβάδες της επιδερμίδας, απομακρύνουν τη συσσωρευμένη χρωστική και βελτιώνουν την υφή της", αναφέρει η Elena Ramos.

Vichy Liftactiv Specialist B3 Serum. Συνδυάζει νιασιναμίδη, γλυκολικό οξύ και αντιγηραντικά βιοπεπτίδια για περισσότερη λάμψη, ομοιομορφία και μείωση των ορατών κηλίδων.

The Youthful Serum της Gallinée. Περιέχει πρεβιοτικά, προβιοτικά και γαλακτικό οξύ για καταπράυνση, ενίσχυση του μικροβιώματος και ήπια απολέπιση.
Αζελαϊκό οξύ
"Είναι ιδιαίτερα χρήσιμο όταν συνυπάρχει ακμή ή ροδόχρους νόσος, επειδή έχει αντιφλεγμονώδη δράση και ρυθμίζει επιλεκτικά τη λειτουργία των μελανοκυττάρων, χωρίς να αποχρωματίζει τη φυσιολογική επιδερμίδα", καταλήγει η Marta Barrero.

Azelaic Acid Suspension 10% της The Ordinary. Περιέχει 10% αζελαϊκό οξύ, αντιοξειδωτικό συστατικό που βοηθά στη βελτίωση της υφής της επιδερμίδας, της φωτεινότητας και της ομοιομορφίας του τόνου.
Πηγή: ELLE.com/es