iStock
Το αντιηλιακό είναι αναμφισβήτητα το απαραίτητο αξεσουάρ για το καλοκαίρι. Συγκεντρώσαμε τις πιο συνηθισμένες απορίες γύρω από την αντιηλιακή προστασία, όχι μόνο για να βρείτε εκείνο το προϊόν που ανταποκρίνεται στις ανάγκες σας αλλά και για να το εφαρμόσετε σωστά. Αρκεί λοιπόν να εφοδιάσετε την τσάντα παραλίας, το νεσεσέρ ή την tote bag με αντιηλιακά σπρέι, κρέμες και στικ (ακόμα και αντιηλιακά serums) και να βγείτε άφοβα στον ήλιο.
Μπορούμε να χρησιμοποιούμε το περσινό αντιηλιακό;
"Τα αντιηλιακά έχουν διάρκεια ζωής δύο με τρία χρόνια, μόνο όμως εφόσον δεν έχουν ανοιχτεί και χρησιμοποιηθεί", επισημαίνει ο Emmanuel Questel, υπεύθυνος φωτοβιολόγος των εργαστηρίων της Pierre Fabre. Αυτό σημαίνει ότι, εάν είναι σφραγισμένο το μπουκάλι, μπορείτε να το χρησιμοποιήσετε και φέτος. Εάν όμως είναι ανοιχτό –ακόμη και μια φορά να βάλατε πέρυσι– το αντιηλιακό έχει αλλοιωθεί και ο SPF δεν μπορεί να προσφέρει την προστασία που αναγράφει στο packaging. Σε αυτή την περίπτωση καλό είναι να αντικατασταθεί με ένα καινούργιο.
Πρέπει να φοράμε αντιηλιακό με SPF ακόμα κι όταν δεν έχει έντονη ηλιοφάνεια;
Σύμφωνα με την ιατρική κοινότητα, δεν πρέπει να προστατευόμαστε από τον ήλιο μόνο το καλοκαίρι αλλά όλο τον χρόνο και αυτό είναι κάτι αδιαπραγμάτευτο. "Οι ακτίνες UV μπορούν σε μεγάλο βαθμό να διαπερνούν τα σύννεφα και η ένταση της υπεριώδους ακτινοβολίας δεν έχει καμία σχέση με το πώς αντιλαμβανόμαστε εμείς τη ζέστη", εξηγεί η δερματολόγος Stéphanie Soule, υπεύθυνη επιστημονικής επικοινωνίας του γαλλικού brand καλλυντικών Typology και συνεχίζει: "Υπολογίζεται ότι ο ήλιος ευθύνεται για το 80% των ορατών αλλαγών στο δέρμα, όπως οι κηλίδες, οι ρυτίδες και η απώλεια ελαστικότητας". Στην Ευρώπη, τα αντιηλιακά προϊόντα πρέπει να προστατεύουν τόσο από τις ακτίνες UVB (που προκαλούν εγκαύματα).
Όταν χρησιμοποιούμε αντιηλιακό με SPF πρέπει να το ανανεώνουμε στην ίδια συχνότητα με το SPF 30;
"Ναι! Ο δείκτης προστασίας SPF ενός αντιηλιακού προϊόντος υπολογίζεται στο εργαστήριο βάσει μιας ορισμένης ποσότητας που εφαρμόζεται στο δέρμα", εξηγεί η δερματολόγος Nadine Pomarède που δραστηριοποιείται στο Παρίσι και τις Βρυξέλλες και συνεχίζει: "Για να επιτευχθεί η αναγραφόμενη προστασία στην επιδερμίδα πρέπει να εφαρμόζονται 2 mg ανά εκατοστό δέρματος. Πρακτικά, αυτό μεταφράζεται σε 34 mg συνολικά για μια γυναίκα μεσαίου αναστήματος και βάρους. Δηλαδή, για να καταλάβετε, κανονικά πρέπει να χρησιμοποιούμε περίπου 100 ml προϊόντος την ημέρα. Για να γίνει αυτό, η επανάληψη του αντιηλιακού πρέπει να γίνεται αρκετά συχνά, ανεξάρτητα από τον SPF".
Κάθε πόση ώρα δηλαδή πρέπει να ανανεώνουμε το αντιηλιακό μας;
Η επαφή με την πετσέτα αποδυναμώνει σταδιακά τον δείκτη SPF, οπότε επιβάλλεται η συχνή επανάληψη περίπου κάθε δύο ώρες. "Συνήθως κάποιες ζώνες του σώματος μένουν ακάλυπτες, οπότε η εφαρμογή πρέπει να γίνεται σχολαστικά παντού με ομοιογενή τρόπο", επισημαίνει ο Emmanuel Questel.
Πρέπει να επαναλαμβάνουμε την εφαρμογή του αντιηλιακού τις μεσημεριανές ώρες;
Εξαρτάται. Αν το μεσημεριανό σάς βρει σε ένα παραθαλάσσιο ταβερνάκι καλό είναι να ξαναβάλετε, γιατί ακόμα και κάτω από τη σκιά η ακτινοβολία θα σας φτάσει. "Οι UV ακτίνες αλλοιώνουν τη φωτοπροστασία των φίλτρων, η οποία έτσι κι αλλιώς μειώνεται σταδιακά, καθώς περνάει η ώρα. Η ανανέωση λοιπόν του αντιηλιακού ανά τακτά χρονικά διαστήματα όταν είμαστε έξω είναι κανόνας", λέει η Stéphanie Soule.
Υπάρχουν κάποιες skincare συνήθειες που απαιτούν τη χρήση αντηλιακού;
Ναι. Αν χρησιμοποιείτε συχνά προϊόν κατά των πανάδων ή εφαρμόζετε κάποια θεραπεία που επιταχύνει την ανανέωση των κυττάρων (μηχανικό ή χημικό peeling, ρετινόλη), τότε το δέρμα ευαισθητοποιείται και η χρήση αντιηλιακού είναι προϋπόθεση. Η βιταμίνη C εξαιρείται, καθώς δεν προκαλεί φωτοευαισθησία. "Εάν επίσης υπάρχει ιστορικό καρκίνου του δέρματος στο οικογενειακό σας περιβάλλον, τότε η προστασία είναι απαράβατος κανόνας", λέει η Dr Siham Zriouel και τονίζει: "Επίσης, συστήνουμε προστασία από τον ήλιο για έξι μήνες μετά από μια φωτοευαίσθητη θεραπεία, όπως είναι η ισοτρετινοΐνη για την ακμή. Αν πάλι επενδύετε σε μια ρουτίνα που εκτός από καλλυντικά περιλαμβάνει ενέσιμα, μάσκες LED ή θεραπείες κολλαγόνου, τότε και πάλι η καθημερινή χρήση αντιηλιακού κρίνεται απαραίτητη". Τέλος, η ειδικός καταλήγει: "Το αντιηλιακό δρα προληπτικά, ενώ τα υπόλοιπα καλλυντικά προϊόντα λειτουργούν επανορθωτικά. Οι ατέλειες στο δέρμα, από ρυτίδες μέχρι κηλίδες, είναι αποτέλεσμα της συμπεριφοράς μας απέναντι στον ήλιο σε βάθος δέκα χρόνων".
Τι γίνεται αν κάποιες έχει ευαίσθητο δέρμα;
Ίσως ακούγεται περίεργο, αλλά η προστασία από τη UV ακτινοβολία μπορεί να μειώσει τις φλεγμονές. Ορισμένα brands περιέχουν ανόργανα φίλτρα. "Αυτά παραμένουν στην επιφάνεια του δέρματος, δεν διεισδύουν στο βάθος και πιθανώς να είναι καλύτερα ανεκτά από το ευαίσθητο δέρμα", προσθέτει η Dr Zriouel. "Αυτό όμως δεν είναι απόλυτος κανόνας. Γενικά αρκεί να διαλέξετε μια φόρμουλα που σας ταιριάζει και πλέον στην αγορά υπάρχει πληθώρα επιλογών: από UV sticks και κρέμες με χρώμα μέχρι αέρινες υφές και dry touch".
Οι πιο σκουρόχρωμες επιδερμίδες πρέπει να φορούν συνέχεια αντιηλιακό;
"Η μελανίνη του δέρματος προστατεύει από τις βλαβερές επιδράσεις της UV ακτινοβολίας, επομένως οι φωτότυποι 4, 5 και 6 (οι πιο σκούροι τύποι δέρματος) μπορούν να χρησιμοποιούν χαμηλότερη προστασία SPF", εξηγεί η γιατρός και συνεχίζει: "Ωστόσο, ακόμα και οι σκουρόχρωμες επιδερμίδες, εάν υποφέρουν από ακμή, κύστες και ουλές πρέπει να επενδύουν σε υψηλότερο δείκτη, καθώς ελλοχεύει ο κίνδυνος να εμφανιστούν καφέ κηλίδες σε αυτά τα σημεία".
Η χρήση αντιηλιακού τελικά εμποδίζει η όχι τη σύνθεση βιταμίνης D;
Η έκθεση στη UVB ακτινοβολία βοηθά το σώμα να παράγει πάνω από το 90% της βιταμίνης D, παρ' όλα αυτά πολλοί άνθρωποι έχουν έλλειψη. Γιατί να προστατευόμαστε τότε; Οι μελέτες είναι αντικρουόμενες: κάποιες υποστηρίζουν ότι το αντιηλιακό μειώνει τη σύνθεση, άλλες καταρρίπτουν αυτήν τη θεωρία. Στην πράξη φαίνεται ότι η UVB ακτινοβολία δεν μπλοκάρεται πλήρως από το αντιηλιακό με αποτέλεσμα η παραγωγή βιταμίνης D να επηρεάζεται ελάχιστα όταν το φοράμε. "Το να ρισκάρουμε θέτοντας σε κίνδυνο την υγεία της επιδερμίδας μας δεν είναι και πολύ καλή ιδέα", προειδοποιεί η Dr Zriouel καταλήγοντας: "Η έλλειψη βιταμίνης D υπήρχε ήδη στη Βόρεια Ευρώπη, όπου η ηλιοφάνεια είναι περιορισμένη πολύ πριν συσταθεί η καθημερινή χρήση αντιηλιακού. Γενικά είναι προτιμότερο να παίρνει κανείς συμπληρώματα που βοηθούν στη σύνθεση της εν λόγω βιταμίνης παρά να μην προστατεύεται από τον ήλιο".
Πρέπει να φοράμε αντιηλιακό στο αεροπλάνο;
Ναι. Το γυαλί απορροφά μεγάλο μέρος της UVB ακτινοβολίας. Η χρήση αντιηλιακού ακόμα και στην πτήση λοιπόν είναι απαραίτητη, ειδικά εάν η θέση σας είναι δίπλα στο παράθυρο.
Είναι τα αντιηλιακά φίλτρα επιβλαβή για την υγεία;
Όχι. Ορισμένα φίλτρα, όπως το octocrylene, ελέγχονται τακτικά από τις ευρωπαϊκές αρχές καθώς είναι επιβλαβή για το υδάτινο περιβάλλον και ανήκουν στο πρόγραμμα CoRAP (Community Rolling Action Plan) του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων (ECHA). Μάλιστα, τον Οκτώβριο του 2025, ο εν λόγω οργανισμός δημοσίευσε πρόταση περιορισμού για την ουσία octocrylene, η οποία χρησιμοποιείται ευρέως σε αντιηλιακά και προϊόντα προσωπικής φροντίδας. Η πρόταση βασίζεται σε αξιολόγηση από τη Γαλλία, η οποία εντόπισε χρόνιες επιπτώσεις σε υδρόβιους οργανισμούς, ιδιαίτερα σε περιοχές με υψηλή τουριστική δραστηριότητα. Οι κανονισμοί προσαρμόζονται συνεχώς στα νέα επιστημονικά δεδομένα που προκύπτουν, αλλά οι γιατροί τονίζουν ότι η καλή αντιηλιακή προστασία παραμένει απαραίτητη για την υγεία μας.
