Πώς βρεθήκατε να συμμετέχετε στην αναβίωση της εμβληματικής χορογραφίας Kontakthof της Pina Bausch που φέρει την υπογραφή του Pina Bausch Foundation και των συνεργατών της από τον πρώτο θίασο;
Μ.Κ: Με κάλεσε το Εθνικό Θέατρο να πάρω μέρος στις ακροάσεις, τις οποίες πραγματοποίησαν τέσσερις πρώην συνεργάτες της Bausch. Δεν είχαν ιδέα ποιοι ήμασταν, αν ήμασταν γνωστοί ή άγνωστοι. Μάλιστα, μετά την πρώτη εβδομάδα με ρώτησαν: "Είσαι χορεύτρια ή ηθοποιός;". Αν είχαν δει το βιογραφικό μου θα ήξεραν ότι έχω κάνει σπουδές και στον χορό και στο θέατρο. Τώρα που τους έχω γνωρίσει, νομίζω ότι αυτό ήταν συνειδητό. Δεν τους ενδιέφεραν μόνο οι σπουδές μας.
Ήθελαν να δουν κυρίως πώς θα είμαστε μέσα στην ίδια τη χορογραφία, τόσο ως χορευτές και ηθοποιοί, αλλά και ως προσωπικότητες. Τους ενδιέφερε πώς θα στεκόταν ο καθένας στα ζητούμενα της παράστασης. Πέρα όμως από το πρακτικό κομμάτι του πώς έφτασα σε αυτόν το ρόλο, εκείνο το πρώτο τηλεφώνημα μου προκάλεσε δέος. Τώρα πια πιστεύω ότι όλο αυτό ήταν καρμικό. Αυτή η παράσταση κάπως συνοψίζει όλα όσα είμαι και όσα έχω κάνει. Συνδυάζει, κατά τη γνώμη μου, με τον πιο ιδανικό τρόπο τον χορό και το θέατρο. Από την άλλη, άγγιξε ένα πολύ έντονο, προσωπικό ζητούμενο για εμένα ως άνθρωπο τη δεδομένη χρονική στιγμή.
Δεν μπορώ να μη σας ρωτήσω ποιο ήταν αυτό.
M.K: Η απόλυτη έκθεση, και μιλάω για ψυχική έκθεση. Ήμουν εξοικειωμένη με το να εκτίθεμαι ως performer. Αλλά το να εκτεθώ εγώ ολόκληρη ως Μελίνα και να κριθώ, είναι κάτι πολύ διαφορετικό. Συνειδητοποίησα πολύ πρόσφατα και παράλληλα σχεδόν με αυτή την παράσταση ότι με καθόριζε και με επηρέαζε αρνητικά σε πολύ μεγάλο βαθμό το τι σκέφτονται οι άλλοι για εμένα. Και δεν το αντιλαμβανόμουν καν.
Τώρα πια το βλέπω καθαρά και καταλαβαίνω πόσο κακό μου έκανε. Πλέον βρίσκομαι σε μια φάση που προσπαθώ να αγκαλιάσω αυτό που είμαι, ανεξάρτητα από το τι περιμένουν οι άλλοι από εμένα. Και η παράσταση μιλάει ακριβώς γι’ αυτό: το να μπορείς να είσαι ο εαυτός σου με όλα σου τα κομμάτια. Το έργο σού ζητά να είσαι ολόκληρος και ειλικρινής με τον εαυτό σου, με τους ανθρώπους τουθιάσου και με τους θεατές.
Δεν είναι οξύμωρο σχήμα μια τέτοια ποιοτική ελευθερία μέσα σε έναν τόσο μεγάλο θίασο, με τόσο αυστηρές προδιαγραφές και υψηλά standards που φέρει το Pina Bauch Foundation;
M.K: Όχι, γιατί ακριβώς αυτή ήταν η λογική της Pina Bausch. Τα έργα της έχουν δημιουργηθεί και από τους ανθρώπους της ομάδας της. Έχει συμπεριλάβει τις ζωές και τις αλήθειες τους.
Για παράδειγμα, πολλές από τις κινήσεις αυτοτρυφερότητας που περιλαμβάνονται στη χορογραφία προέρχονται από τους ίδιους τους χορευτές της, από δικές τους αντιδράσεις στις δικές τους ζωές. Κάτι αντίστοιχο συμβαίνει και εδώ. Υπάρχουν στην παράσταση κινήσεις φροντίδας προς εμάς οι οποίες είναι δικές μας, γεννήθηκαν από εμάς, μας είπαν "εδώ φέρτε τους εαυτούς σας, τις κινήσεις που κάνετε εσείς για να σας φροντίσετε" και τις συμπεριλάβαμε με έναν τρόπo στην αρχική χορογραφία.
Για όλα αυτά πιστεύω ότι επιλεχθήκαμε, γι’αυτές τις μοναδικές ποιότητες που φέρουμε ως προσωπικότητες και ως ατομικότητες, ενώ λειτουργούμε και συνυπάρχουμε στη σκηνή.
Το να μπορείς να υπάρξεις μέσα σε μια συλλογικότητα και ταυτόχρονα να είσαι ελεύθερος φαντάζει σαν ένα ονειρικό ζητούμενο στις μέρες μας.
M.K: Ζούμε σε μια κοινωνία που συχνά μας λέει ότι πρέπει να μοιάζουμε μεταξύ μας: να έχουμε τους ίδιους στόχους, να θέλουμε τα ίδια πράγματα. Όμως δεν ονειρεύονται όλοι οι άνθρωποι τα ίδια. Δεν θέλουν όλοι οικογένεια ή καριέρα ή κοινωνική επιτυχία. Τα όνειρα ποικίλλουν και εμείς παραμένουμε διαφορετικοί μέσα στο σύνολο. Αυτό είναι δεδομένο. Το πρόβλημα είναι ότι συχνά νιώθουμε την ανάγκη να το κρύψουμε ή μας αναγκάζουν να το κρύβουμε.
Ποια ήταν η σχέση σας με την Pina Bausch πριν από αυτή την παράσταση;
M.K: Τη θαύμαζα πάντα, αλλά δεν είχα δει ποτέ έργο της από κοντά, μόνο σε βίντεο. Καταλάβαινα πόσο σημαντική είναι, αλλά όχι το πραγματικό μέγεθος της τέχνης της. Μόνο μέσα από την προετοιμασία μου και την έρευνα που έκανα συνειδητοποίησα πόσο βαθιά έχει επηρεάσει σχεδόν τα πάντα, αλλά κυρίως τον χορό και το θέατρο. Ο τρόπος με τον οποίο δούλεψε δεν είχε προηγούμενο.
Τι πιστεύετε ότι την έκανε τόσο επιδραστική;
M.K: Η ικανότητά της να φτάνει στην ουσία των ανθρώπων και να μιλά για πράγματα που είναι δύσκολο να παραδεχθείς ακόμη και στον εαυτό σου. Είχε τεράστια τόλμη. Δεν την ενδιέφερε να κάνει την παράσταση που περίμεναν οι άλλοι από εκείνη, αλλά αυτή που ήθελε η ίδια. Μίλησε για κάτι πολύ βαθύ, ανθρώπινο και ανεξάντλητο: την ανάγκη του ανθρώπου για επαφή και αγάπη. Το έκανε όμως με έναν πολύ δικό της τρόπο. Με ωμή αλήθεια. Μίλησε γι’ αυτό το κάτι που θέλουμε και δεν μπορούμε να το καταφέρουμε. Μίλησε για το ανεπίδοτο, για το επίπονο.
Για όλα αυτά, η Bausch δημιούργησε μια γλώσσα την οποία μπορείς να τη μιλάς και να την καταλαβαίνεις χωρίς να τη γνωρίζεις, γιατί τα υλικά της είναι ανθρώπινα, είναι αληθινά και δεν σταματούν ποτέ να μας απασχολούν. Το Kontakthof, για παράδειγμα, αγγίζει κάτι για το οποίο δεν μιλάμε εύκολα: την ανάγκη του ανθρώπου να προκαλεί πόνο. Δεν μιλάω, φυσικά, για κάτι εγκληματικό, αλλά για το ότι συχνά πληγώνουμε τους ανθρώπους που αγαπάμε ή μας αγαπούν. Είναι μια δύσκολη, αλλά ανθρώπινη αλήθεια. Και πολλές φορές δεν παραδεχόμαστε αυτή την ανάγκη μας να πληγώνουμε.
Είναι μια δύσκολη και ευαίσθητη παραδοχή αυτή, ίσως γιατί δίνουμε περισσότερη σημασία στο ίδιο το τραύμα και όχι στο αν και σε τι το χρειαζόμαστε, στο πού μπορεί να μας οδηγεί.
M.K: Ναι, έχετε δίκιο. Πρόσφατα, συνειδητοποίησα επίσης ότι το να είσαι δυνατός σημαίνει ότι αντέχεις να πονάς. Ο πόνος σε κάνει δυνατό με έναν τρόπο. Εγώ στην ζωή μου ήμουν πάντα η δυνατή, χωρίς να αναγνωρίζω ότι άντεχα τον πόνο. Δεν γίνεται ένας άνθρωπος να είναι δυνατός χωρίς να έχει πονέσει. Δεν ξέρω γιατί εκεί έξω δεν το αναγνωρίζουμε πιο εμφατικά αυτό. Ίσως η αναγνώριση του πόσο κακοποιητικοί μπορούμε να γίνουμε, ξεπερνώντας τα όρια, μας πονά, και με τη σειρά του μας πονά να το αναλύουμε και να το συζητάμε. Όμως το να προκαλούμε πόνο είναι ένα ανθρώπινο χαρακτηριστικό. Αυτό που για εμένα τα ξεδιαλύνει όλα είναι η πρόθεση. Κατά τα άλλα, για κάποιον λόγο υπάρχει αυτή η ανάγκη και κάτι εξυπηρετεί. Επίσης, μέσα από τον πόνο, αντέχοντάς τον, εξελισσόμαστε, πηγαίνουμε κάπου αλλού, ξεπερνάμε ένα εμπόδιο και αλλάζουμε πίστα.
Πώς φαντάζεστε τη συνέχεια της καριέρας σας έπειτα από αυτή την καθοριστική, όπως καταλαβαίνω, εμπειρία;
M.K: Για να είμαι ειλικρινής, δεν έχω συγκεκριμένα όνειρα. Θα ήθελα πολύ να προκύψει μια συνθήκη σαν αυτή, στην οποία να αισθάνομαι όπως τώρα, αλλά είμαι πολύ συνειδητοποιημένη ότι κάτι τέτοιο είναι δύσκολο να συμβεί. Να βρεθεί, δηλαδή, κάτι που να συνδυάζει με τέτοιον τρόπο όλα όσα με ενδιαφέρουν, που θα με μετακινήσει και θα λειτουργεί συγκριτικά για όλα τα επόμενα και όλα τα προηγούμενα. Πολύ δύσκολο -μάλλον αποκλείεται- να βρεθώ κάπου όπου θα υπάρχουν όλες οι ταυτότητές μου μαζί. Ωστόσο δεν με φοβίζει αυτό, γιατί πιστεύω ότι θα έρθουν άλλες συνθήκες με τρόπους που δεν έχω καν φανταστεί. Και δεν θα μπορούσα να νιώθω το ίδιο σε αυτές, γιατί κάτι τέτοιο θα σήμαινε ότι δεν αλλάζω εγώ.
Info: Η παράσταση Kontakthof ανεβαίνει ξανά στο Εθνικό Θέατρο, Κτήριο Τσίλλερ από τις 17/4.
ΦΩΤΟΓΡΑΦΟΣ: THANASSIS KRIKIS/10AM
STYLING: ΒΙΒΙΑΝ ΡΟΥΒΕΛΑ
Μακιγιάζ-μαλλιά: Σοφία Σαρηγιαννίδου/ This is Not Another Agency
Βοηθός φωτογράφου: Έλλη Μπαλατσούρα
Διαβάστε Επίσης
